कुनै एक प्रश्नको उत्तर लेख्नुहोस् । (क) दिइएका बुँदाहरूका आधारमा छोटो कथा तयार पारी उपयुक्त शीर्षक दिनुहोस् । कुनै एक जना ऋषिको तपोवन ........... ऋषि तपस्यामा लीन हुनु ........... केही डाकाहरूले…

आजकलको विश्वमा ज्ञानको महत्त्व अत्यन्तै बढी छ । ज्ञानलाई दुई भागमा विभाजन गर्न सकिन्छ : सैद्धान्तिक ज्ञान र व्यावहारिक ज्ञान । कतिपयले भन्छन् कि सैद्धान्तिक ज्ञानभन्दा व्यावहारिक ज्ञान राम्रो हो । यस विषयमा म विपक्षी मतको खण्डन गर्दै सैद्धान्तिक ज्ञानको महत्त्व प्रस्तुत गर्न चाहान्छु ।

सैद्धान्तिक ज्ञानले मानिसलाई ज्ञानको आधार प्रदान गर्दछ । यसले मानिसलाई विश्वको कार्यप्रणाली, विज्ञान, दर्शन र तर्कशक्ति विकास गर्न मद्दत गर्दछ । उदाहरणका लागि, भौतिकीको सैद्धान्तिक ज्ञानले मानिसलाई विद्युत्, प्रकाश र गुरुत्वाकर्षणको सिद्धान्त बुझ्न सिकाउँछ । यसले नयाँ प्रविधिको विकासमा सहयोग गर्दछ ।

व्यावहारिक ज्ञानले मानिसलाई प्रत्यक्ष रूपमा काम गर्न सिकाउँछ । तर, यसले मात्रै मानिसलाई पूर्ण रूपमा सक्षम बनाउँदैन । सैद्धान्तिक ज्ञानको अभावमा व्यावहारिक ज्ञानको प्रयोग गर्न सकिँदैन । उदाहरणका लागि, एक डाक्टरले रोगको उपचार गर्नका लागि सैद्धान्तिक ज्ञानको आवश्यकता पर्दछ । व्यावहारिक ज्ञान मात्रले उनी उपचार गर्न सक्दैनन् ।

सैद्धान्तिक ज्ञानले मानिसलाई समस्या समाधान गर्न सिकाउँछ । यसले तर्कशक्ति विकास गर्दछ र मानिसलाई नयाँ विचारहरूको विकास गर्न सिकाउँछ । यसले मानिसलाई विश्वको समस्या बुझ्न र समाधान खोज्न सिकाउँछ । यसकारण, सैद्धान्तिक ज्ञानको महत्त्व अत्यन्तै बढी छ ।

व्यावहारिक ज्ञानले मानिसलाई प्रत्यक्ष रूपमा काम गर्न सिकाउँछ, तर यसले मानिसलाई पूर्ण रूपमा सक्षम बनाउँदैन । सैद्धान्तिक ज्ञानको अभावमा व्यावहारिक ज्ञानको प्रयोग गर्न सकिँदैन । यसकारण, सैद्धान्तिक ज्ञानको महत्त्वलाई नकार्नु हुँदैन ।