कुनै दुई प्रश्नको उत्तर दिनुहोस् : क) तलका आठ वटा सरल वाक्यलाई चार वटा जटिल वाक्यमा परिवर्तन गर्नुहोस् : हामी विद्यार्थी हौं। हामीले पढ्नु पर्छ। हामी राम्रो पढ्छौं। हाम्रा अभिभावक खुसी हुनु हुन्छ।…

क) सरल वाक्यलाई जटिल वाक्यमा परिवर्तन गर्दा वाक्यहरूको अर्थ र सम्बन्धलाई बुझ्नु पर्छ। सरल वाक्यहरूको अर्थलाई संक्षिप्त र स्पष्ट रूपमा जोडेर जटिल वाक्यहरू बनाउन सकिन्छ। तलका आठ वटा सरल वाक्यलाई चार वटा जटिल वाक्यमा परिवर्तन गरिएको छ:

१. **हामी विद्यार्थी हौं र हामीले पढ्नु पर्छ, तर हामीले राम्रो पढ्नुपर्छ जसले गर्दा हाम्रा अभिभावक खुसी हुनु हुन्छ।**
   - यो वाक्यमा "हामी विद्यार्थी हौं", "हामीले पढ्नु पर्छ", "हामी राम्रो पढ्छौं", र "हाम्रा अभिभावक खुसी हुनु हुन्छ" भन्ने सरल वाक्यहरूको अर्थलाई एकै वाक्यमा जोडिएको छ।

२. **हामीले समाजसेवा गर्नु पर्छ र प्रसिद्धि कमाउँछौं, तर हामी स्वार्थी हुनु हुँदैन।**
   - यो वाक्यमा "हामीले समाजसेवा गर्नु पर्छ", "हामीले प्रसिद्धि कमाउँछौं", र "हामी स्वार्थी हुनु हुँदैन" भन्ने सरल वाक्यहरूको अर्थलाई एकै वाक्यमा संयोजित गरिएको छ।

३. **हामी विद्यार्थी हौं, जसले गर्दा हामीले पढ्नु पर्छ र राम्रो पढ्नुपर्छ, तर हाम्रो जीवन छोटो छ भने पनि हामीले समाजसेवा गर्नु पर्छ।**
   - यो वाक्यमा "हामी विद्यार्थी हौं", "हामीले पढ्नु पर्छ", "हामी राम्रो पढ्छौं", र "हाम्रो जीवन छोटो छ" भन्ने सरल वाक्यहरूको अर्थलाई एकै वाक्यमा जोडिएको छ।

४. **हामीले प्रसिद्धि कमाउँछौं भने पनि हामी स्वार्थी हुनु हुँदैन, तर हाम्रो जीवन छोटो भए पनि हामीले समाजसेवा गर्नु पर्छ।**
   - यो वाक्यमा "हामीले प्रसिद्धि कमाउँछौं", "हामी स्वार्थी हुनु हुँदैन", र "हाम्रो जीवन छोटो छ" भन्ने सरल वाक्यहरूको अर्थलाई एकै वाक्यमा संयोजित गरिएको छ।

### **विस्तृत व्याख्या:**
जटिल वाक्य बनाउँदा निम्न बुँदाहरूलाई ध्यानमा राख्नु पर्छ:
- **सम्बन्धवाचक शब्दहरूको प्रयोग:** जस्तै "र", "तर", "जसले गर्दा", "भने पनि" आदि।
- **वाक्यको अर्थको स्पष्टता:** सरल वाक्यहरूको अर्थलाई गुमाउनु हुँदैन।
- **वाक्यको लम्बाइ:** जटिल वाक्यहरूमा लामो हुन सक्छ, तर अर्थ स्पष्ट हुनुपर्छ।
- **वाक्य संरचना:** जटिल वाक्यहरूमा मुख्य वाक्य र उपवाक्यहरूको प्रयोग हुनुपर्छ।

### **जटिल वाक्यको प्रकारहरू:**
१. **संयुक्त वाक्य:** "र", "तर", "तथा" जस्ता शब्दहरूको प्रयोग गरी बनाइन्छ।
   - उदाहरण: हामी विद्यार्थी हौं **र** हामीले पढ्नु पर्छ।

२. **मिश्रित वाक्य:** मुख्य वाक्य र उपवाक्यहरूको प्रयोग गरी बनाइन्छ।
   - उदाहरण: हामीले पढ्नु पर्छ **जसले गर्दा** हाम्रा अभिभावक खुसी हुनु हुन्छ।

३. **जटिल वाक्य:** एक वाक्यमा धेरै उपवाक्यहरूको प्रयोग गरी बनाइन्छ।
   - उदाहरण: हामी विद्यार्थी हौं, जसले गर्दा हामीले पढ्नु पर्छ र राम्रो पढ्नुपर्छ, तर हाम्रो जीवन छोटो छ भने पनि हामीले समाजसेवा गर्नु पर्छ।

### **संक्षिप्तता र स्पष्टता:**
जटिल वाक्यहरू बनाउँदा संक्षिप्तता र स्पष्टता दुवै महत्त्वपूर्ण हुन्छन्। वाक्यहरूमा अनावश्यक शब्दहरू नराखी अर्थ स्पष्ट पार्नु पर्छ। उदाहरणका लागि:
- **अनावश्यक:** हामी विद्यार्थी हौं र हामीले पढ्नु पर्छ, तर हामी राम्रो पढ्छौं भने हाम्रा अभिभावक खुसी हुनु हुन्छ र हाम्रो जीवन छोटो छ।
- **संक्षिप्त:** हामी विद्यार्थी हौं र हामीले राम्रो पढ्नु पर्छ, जसले गर्दा हाम्रा अभिभावक खुसी हुनु हुन्छ।

### **अन्तिम निष्कर्ष:**
जटिल वाक्यहरू बनाउँदा सरल वाक्यहरूको अर्थलाई संक्षिप्त र स्पष्ट रूपमा जोड्नु पर्छ। सम्बन्धवाचक शब्दहरूको प्रयोग गरी वाक्यहरूको सम्बन्धलाई स्पष्ट पार्नु पर्छ। यसरी बनाइएका जटिल वाक्यहरूले अर्थको स्पष्टता र वाक्यको सौन्दर्यता दुवै बढाउँछन्।