नेपाली (Nepali)NEB 2074 (old course)
(ख) तलको अनुच्छेदबाट तिन समस्त शब्द र तिन द्वित्व व्युत्पन्न शब्द खोजी समस्त शब्दलाई विग्रह गर्नु होस् र द्वित्व व्युत्पन्न शब्दको निर्माण प्रक्रिया देखाउनु होस् : हिजोआज पाँचतारे होटलमा बसेर…
(ख) तलको अनुच्छेदबाट तिन समस्त शब्द र तिन द्वित्व व्युत्पन्न शब्द खोजी समस्त शब्दलाई विग्रह गर्नु होस् र द्वित्व व्युत्पन्न शब्दको निर्माण प्रक्रिया देखाउनु होस् : हिजोआज पाँचतारे होटलमा बसेर निमुखाहरूको उत्थानका नाममा आल्तुफाल्तु गफ चुटेर अर्थोपार्जन गर्ने र करोडपति बन्न सपना देख्नेहरूको सङ्ख्या दिन दुईगुना, रात चौगुना बढ्दै छ । व्यक्तिगत स्वार्थमा आधारित भैभगडाहरूबाट माथि उठेर सबैले अविश्वासका जालहरूलाई चटाचट काट्नु पर्दछ । देशभक्त र समाजप्रेमी क्रियाकलाप गरेर कृषि, जलविद्युत् र पर्यटनका माध्यमबाट फटाफट विकासका ढोकाहरू घन्याक घुरुक खोल्न सकिने छ । यसका लागि यहाँ गोबर गणेशहरूको होइन, चारकोसेका नाइलाकानेदेखि नीलगिरिका चौपाया सम्मका बारेमा सोच्न सक्ने बहुमुखी नेतृत्वको खाँचो छ ।
(ग) तलको अनुच्छेदबाट छ वटा सन्धियुक्त व्युत्पन्न शब्द खोजी तिनको सन्धि विच्छेद गर्नु होस्: प्रत्येक दिन बिहान सूर्योदय नहुँदै तात्तातो चिया पिई वागीश्वरी वृद्धाश्रममा पुगेर अनिवार्य रूपमा रामायण सुनाउनु पर्ने दायित्व बोकेकी मनोरमा आजभोलि अत्यन्त व्यस्त छिन् । कामचोरहरूले जस्तो अर्काको घर घर चहादै गफसफ चुटी मनोरञ्जन गर्ने समय उनीसँग छैन । आफ्नै ठुल्दाइ र ठुल्यामालाई समेत भेट्न नपाएकी उनको सेवामय आनीबानी, समर्पण र निष्ठा प्रशंसनीय एवम् स्तुत्य छ ।
Answer
(ख) समस्त शब्द र द्वित्व व्युत्पन्न शब्द
१. समस्त शब्द (३ वटा) र तिनको विग्रह
| समस्त शब्द | विग्रह |
|---|---|
| पाँचतारे होटल | पाँच तारेको होटल |
| अर्थोपार्जन | अर्थको पार्जन (अर्थ लिने) |
| कृषिजलविद्युत् | कृषि र जलविद्युत् (यस अनुच्छेदमा नभए पनि, अनुच्छेदमा उल्लेखित "कृषि, जलविद्युत्" समूहलाई समस्त शब्दको रूपमा लिन सकिन्छ। यदि अनुच्छेदमा अन्य समस्त शब्द नभएमा, कृषिजलविद्युत् भन्ने शब्दलाई समावेश गर्न सकिन्छ।) |
यदि अनुच्छेदमा अन्य समस्त शब्द नभएमा, निम्नलाई समावेश गर्न सकिन्छ:
- फटाफट विकास → फटाफट (तुरन्त) विकास
- घन्याक घुरुक → घन्याक (ठूलो) घुरुक (खोल्ने)
२. द्वित्व व्युत्पन्न शब्द (३ वटा) र निर्माण प्रक्रिया
| द्वित्व व्युत्पन्न शब्द | निर्माण प्रक्रिया |
|---|---|
| हिजोआज | हिजो + आज (दुई समयको संयोजन) |
| आल्तुफाल्तु | आल्तो + फाल्तो (उच्चस्तरीय, झूठो) |
| चटाचट | चट्टा + चट्टा (तुरन्त, फुर्तिलो) |
(ग) सन्धियुक्त व्युत्पन्न शब्द (६ वटा) र सन्धि विच्छेद
| सन्धियुक्त व्युत्पन्न शब्द | सन्धि विच्छेद |
|---|---|
| सूर्योदय | सूर्य + उदय |
| वागीश्वरी | वागी + ईश्वरी |
| रामायण | राम + आयण |
| कामचोर | काम + चोर |
| मनोरञ्जन | मनो + रञ्जन |
| प्रशंसनीय | प्रशंस + नीय |
सन्दर्भ अनुच्छेदबाट खोजिएका शब्दहरू
(ख) अनुच्छेदबाट:
- समस्त शब्द: पाँचतारे होटल, अर्थोपार्जन, फटाफट विकास
- द्वित्व व्युत्पन्न: हिजोआज, आल्तुफाल्तु, चटाचट
(ग) अनुच्छेदबाट:
- सन्धियुक्त व्युत्पन्न: सूर्योदय, वागीश्वरी, रामायण, कामचोर, मनोरञ्जन, प्रशंसनीय
Discussion
Loading…