नेपाली (Nepali)NEB 2074 (old course)
कुनै एक प्रश्नको उत्तर दिनु होस् : (क) तलको अनुच्छेदका वाक्यहरूलाई पुलिङ्ग भए स्त्रीलिङ्ग र स्त्रीलिङ्ग भए पुलिङ्गमा परिवर्तन गरी वाक्यढाँचा समेत मिलाएर पुनर्लेखन गर्नु होस् : ऊ काठमाडौंबाट पोखरा…
5कुनै एक प्रश्नको उत्तर दिनु होस् : (क) तलको अनुच्छेदका वाक्यहरूलाई पुलिङ्ग भए स्त्रीलिङ्ग र स्त्रीलिङ्ग भए पुलिङ्गमा परिवर्तन गरी वाक्यढाँचा समेत मिलाएर पुनर्लेखन गर्नु होस् : ऊ काठमाडौंबाट पोखरा गइछ । उसले बाटामा थुप्रै मान्छेहरू देखिछ । उसले आफूसँग बसेको एक जना पुरुषलाई साथी बनाइछ । पुरुषले लैङ्गिक अधिकारका विषयमा कुरा गरेछ । महिलाले पुरुष साथीको तर्कमा सहमति जनाइछ ।
(ख) तलको अनुच्छेदका वाक्यहरूलाई वाक्यढाँचा समेत मिलाई तृतीय पुरुषबाट प्रथम पुरुषमा परिवर्तन गर्नु होस् : ऊ नेपाली हो । ऊ सगरमाथा पुगेको छैन । ऊ कहिले त्यहाँ पुगुँ भन्ने विचारमा छ । उसले अहिलेसम्म त्यहाँ जाने अवसर पाएको छैन । ऊ सगरमाथामा पुगेर गौरवान्वित हुने छ ।
Answer
### (क) पुलिङ्ग र स्त्रीलिङ्गमा परिवर्तन
**पुलिङ्ग → स्त्रीलिङ्गमा परिवर्तन :**
१. **उसले** काठमाडौंबाट पोखरा **गइन्** । (स्त्रीलिङ्ग)
२. **उसले** बाटामा थुप्रै **महिला**हरू देखिन् । (स्त्रीलिङ्ग)
३. **उसले** आफूसँग बसेको एक जना **महिला**लाई साथी बनाइन् । (स्त्रीलिङ्ग)
४. **महिला**ले लैङ्गिक अधिकारका विषयमा कुरा गरिन् । (स्त्रीलिङ्ग)
५. **पुरुष**ले महिला साथीको तर्कमा सहमति जनाइछ । (पुलिङ्ग)
**स्त्रीलिङ्ग → पुलिङ्गमा परिवर्तन :**
१. **उनले** काठमाडौंबाट पोखरा **गयो** । (पुलिङ्ग)
२. **उनले** बाटामा थुप्रै **मान्छे**हरू देखे । (पुलिङ्ग)
३. **उनले** आफूसँग बसेको एक जना **पुरुष**लाई साथी बनायो । (पुलिङ्ग)
४. **पुरुष**ले लैङ्गिक अधिकारका विषयमा कुरा गरे । (पुलिङ्ग)
५. **महिला**ले पुरुष साथीको तर्कमा सहमति जनाइन् । (स्त्रीलिङ्ग)
---
### (ख) तृतीय पुरुषबाट प्रथम पुरुषमा परिवर्तन
१. **म** नेपाली **हुन्छु** । (प्रथम पुरुष)
२. **म** सगरमाथा पुगेको **छैनु** । (प्रथम पुरुष)
३. **म** कहिले त्यहाँ पुगुँ भन्ने **विचारमा** छु । (प्रथम पुरुष)
४. **म**ले अहिलेसम्म त्यहाँ जाने अवसर पाएको **छैनु** । (प्रथम पुरुष)
५. **म** सगरमाथामा पुगेर गौरवान्वित **हुनेछु** । (प्रथम पुरुष)
---
### **विस्तृत स्पष्टीकरण :**
#### **(क) पुलिङ्ग र स्त्रीलिङ्ग परिवर्तन :**
- **पुलिङ्ग → स्त्रीलिङ्ग :**
- "ऊ" → "उसले" (स्त्रीलिङ्ग)
- "गइछ" → "गइन्"
- "मान्छेहरू" → "महिलाहरू"
- "पुरुष" → "महिला"
- "साथी बनाइछ" → "साथी बनाइन्"
- "महिलाले" → "पुरुषले" (तर्कमा सहमति जनाउने)
- **स्त्रीलिङ्ग → पुलिङ्ग :**
- "उसले" → "उनले"
- "गइन्" → "गयो"
- "महिला" → "पुरुष"
- "साथी बनाइन्" → "साथी बनायो"
- "पुरुषले" → "महिला" (कुरा गर्ने)
#### **(ख) तृतीय → प्रथम पुरुष :**
- **वाक्य ढाँचा :**
- "ऊ" → "म"
- "हो" → "हुन्छु"
- "छैन" → "छैनु"
- "विचारमा छ" → "विचारमा छु"
- "हुने छ" → "हुनेछु"
- **विशेष :**
- तृतीय पुरुषमा "हो" भनेको "हुन्छु" हुन्छ (प्रथम पुरुष)
- "छैन" → "छैनु" (प्रथम पुरुष)
- "हुने छ" → "हुनेछु" (प्रथम पुरुष)
---
### **वाक्य ढाँचा मिलाउने उदाहरण :**
| **तृतीय पुरुष** | **प्रथम पुरुष** |
|---------------------|-------------------|
| ऊ नेपाली हो। | म नेपाली हुन्छु। |
| ऊ सगरमाथा पुगेको छैन। | म सगरमाथा पुगेको छैनु। |
| उसले अवसर पाएको छैन। | मले अवसर पाएको छैनु। |
---
### **विशेष ध्यान :**
- **पुलिङ्ग-स्त्रीलिङ्ग परिवर्तन :**
- क्रियापदको रूप परिवर्तन (गइछ → गइन्, बनाइछ → बनाइन्)
- संज्ञा परिवर्तन (पुरुष → महिला, मान्छेहरू → महिलाहरू)
- **तृतीय → प्रथम पुरुष :**
- "ऊ" → "म"
- "हो" → "हुन्छु"
- "छ" → "छु"
- "छैन" → "छैनु"
---
### **अन्य उदाहरण :**
- **तृतीय पुरुष :** "उनले पुस्तक पढेका छन्।"
→ **प्रथम पुरुष :** "मले पुस्तक पढेका छु।"
- **पुलिङ्ग :** "उनले गाउँमा गएका छन्।"
→ **स्त्रीलिङ्ग :** "उनले गाउँमा गएकी छन्।"
Discussion
Loading…