नेपाली (Nepali)NEB 2080
(ख) कथन परिवर्तन गरी लेख्नुहोस् : बालकृष्ण समले भने "ज्ञान विज्ञानको हात जोड्नु पर्दछ कर्ममा ।" [?] देवकोटाले भनेका छन् "मानिस ठुलो दिलले हुन्छ जातले हुँदैन ।" [?] गुरुले मलाई सोध्नुभयो "तिमीले…
(ख) कथन परिवर्तन गरी लेख्नुहोस् :
- बालकृष्ण समले भने- "ज्ञान विज्ञानको हात जोड्नु पर्दछ कर्ममा ।" [?]
- देवकोटाले भनेका छन् - "मानिस ठुलो दिलले हुन्छ जातले हुँदैन ।" [?]
- गुरुले मलाई सोध्नुभयो- "तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?" [?]
- विदेशीहरूले भने-"नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।" [?]
Answer
कथन परिवर्तन गर्नु भनेको कथनको रूपान्तरण गरी नयाँ रूपमा प्रस्तुत गर्नु हो । कथन परिवर्तन गर्दा कथनको अर्थमा कुनै परिवर्तन नआउनु पर्दछ । कथन परिवर्तन गर्ने तरिका निम्नानुसार हुन्छ :
१. **सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्ने तरिका :**
- कथनमा प्रयोग भएको क्रियापदलाई सामान्य रूपमा परिवर्तन गर्नु पर्दछ ।
- कथनको विषयवस्तु र अर्थमा कुनै परिवर्तन नआउनु पर्दछ ।
२. **प्रश्नवाचक कथनमा परिवर्तन गर्ने तरिका :**
- प्रश्नवाचक कथनलाई सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्दा प्रश्नवाचक चिन्ह (?) हटाउनु पर्दछ ।
- प्रश्नवाचक कथनमा प्रयोग भएको क्रियापदलाई सामान्य रूपमा परिवर्तन गर्नु पर्दछ ।
३. **विशेषणवाचक कथनमा परिवर्तन गर्ने तरिका :**
- विशेषणवाचक कथनलाई सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्दा विशेषणवाचक शब्दलाई हटाउनु पर्दछ ।
**उदाहरण :**
१. बालकृष्ण समले भने- "ज्ञान विज्ञानको हात जोड्नु पर्दछ कर्ममा ।"
- **परिवर्तित कथन :** बालकृष्ण समले भने कि ज्ञान विज्ञानको हात कर्ममा जोड्नु पर्दछ ।
२. देवकोटाले भनेका छन् - "मानिस ठुलो दिलले हुन्छ जातले हुँदैन ।"
- **परिवर्तित कथन :** देवकोटाले भने कि मानिस ठुलो दिलले हुन्छ, जातले हुँदैन ।
३. गुरुले मलाई सोध्नुभयो- "तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?"
- **परिवर्तित कथन :** गुरुले मलाई सोध्नुभयो कि मले गृहकार्य गरेको छु ।
४. विदेशीहरूले भने-"नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।"
- **परिवर्तित कथन :** विदेशीहरूले भने कि नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।
**कथन परिवर्तनको नियम :**
- **प्रश्नवाचक कथनलाई सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्दा :**
- प्रश्नवाचक चिन्ह (?) हटाउनु पर्दछ ।
- प्रश्नवाचक शब्द (त, न, ति, नु, आदि) हटाउनु पर्दछ ।
- प्रश्नवाचक क्रियापदलाई सामान्य रूपमा परिवर्तन गर्नु पर्दछ ।
- **सामान्य कथनलाई प्रश्नवाचक कथनमा परिवर्तन गर्दा :**
- प्रश्नवाचक शब्द (त, न, ति, नु, आदि) थप्नु पर्दछ ।
- प्रश्नवाचक चिन्ह (?) थप्नु पर्दछ ।
**उदाहरण :**
- **सामान्य कथन :** तिमीले गृहकार्य गरेको छु ।
- **प्रश्नवाचक कथन :** तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?
- **सामान्य कथन :** मानिस ठुलो दिलले हुन्छ ।
- **प्रश्नवाचक कथन :** मानिस ठुलो दिलले हुन्छ त ?
**कथन परिवर्तनको अभ्यास :**
१. बालकृष्ण समले भने- "ज्ञान विज्ञानको हात जोड्नु पर्दछ कर्ममा ।"
- **परिवर्तित कथन :** बालकृष्ण समले भने कि ज्ञान विज्ञानको हात कर्ममा जोड्नु पर्दछ ।
२. देवकोटाले भनेका छन् - "मानिस ठुलो दिलले हुन्छ जातले हुँदैन ।"
- **परिवर्तित कथन :** देवकोटाले भने कि मानिस ठुलो दिलले हुन्छ, जातले हुँदैन ।
३. गुरुले मलाई सोध्नुभयो- "तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?"
- **परिवर्तित कथन :** गुरुले मलाई सोध्नुभयो कि मले गृहकार्य गरेको छु ।
४. विदेशीहरूले भने-"नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।"
- **परिवर्तित कथन :** विदेशीहरूले भने कि नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।
**निष्कर्ष :**
कथन परिवर्तन गर्दा कथनको अर्थमा कुनै परिवर्तन नआउनु पर्दछ । कथन परिवर्तन गर्दा कथनको रूपान्तरण गरी नयाँ रूपमा प्रस्तुत गर्नु पर्दछ । कथन परिवर्तन गर्ने तरिका निम्नानुसार हुन्छ :
- प्रश्नवाचक कथनलाई सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्दा प्रश्नवाचक चिन्ह (?) हटाउनु पर्दछ ।
- सामान्य कथनलाई प्रश्नवाचक कथनमा परिवर्तन गर्दा प्रश्नवाचक शब्द (त, न, ति, नु, आदि) थप्नु पर्दछ ।
कथन परिवर्तनको अभ्यास गर्दा कथनको अर्थमा कुनै परिवर्तन नआउनु पर्दछ र कथनको रूपान्तरण गरी नयाँ रूपमा प्रस्तुत गर्नु पर्दछ ।
---
```nepali
**कथन परिवर्तनको नमूना उत्तर :**
१. बालकृष्ण समले भने- "ज्ञान विज्ञानको हात जोड्नु पर्दछ कर्ममा ।"
- **परिवर्तित कथन :** बालकृष्ण समले भने कि ज्ञान विज्ञानको हात कर्ममा जोड्नु पर्दछ ।
२. देवकोटाले भनेका छन् - "मानिस ठुलो दिलले हुन्छ जातले हुँदैन ।"
- **परिवर्तित कथन :** देवकोटाले भने कि मानिस ठुलो दिलले हुन्छ, जातले हुँदैन ।
३. गुरुले मलाई सोध्नुभयो- "तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?"
- **परिवर्तित कथन :** गुरुले मलाई सोध्नुभयो कि मले गृहकार्य गरेको छु ।
४. विदेशीहरूले भने-"नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।"
- **परिवर्तित कथन :** विदेशीहरूले भने कि नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।
---
**कथन परिवर्तनको अन्य उदाहरणहरू :**
१. **प्रश्नवाचक कथन :**
- "तिमीले कस्तो भएको छ ?"
- **परिवर्तित कथन :** तिमी कस्तो भएको छौ ?
२. **सामान्य कथन :**
- तिमी कस्तो भएको छौ ?
- **प्रश्नवाचक कथन :** तिमीले कस्तो भएको छ ?
३. **विशेषणवाचक कथन :**
- तिमीले कस्तो भएको छ ?
- **परिवर्तित कथन :** तिमी कस्तो भएको छौ ?
४. **वाक्य परिवर्तन :**
- "तिमीले गृहकार्य गरेको छु ।"
- **प्रश्नवाचक कथन :** तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?
---
**कथन परिवर्तनको नियमहरू :**
- **प्रश्नवाचक कथनलाई सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्दा :**
- प्रश्नवाचक चिन्ह (?) हटाउनु पर्दछ ।
- प्रश्नवाचक शब्द (त, न, ति, नु, आदि) हटाउनु पर्दछ ।
- **सामान्य कथनलाई प्रश्नवाचक कथनमा परिवर्तन गर्दा :**
- प्रश्नवाचक शब्द (त, न, ति, नु, आदि) थप्नु पर्दछ ।
- **विशेषणवाचक कथनलाई सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्दा :**
- विशेषणवाचक शब्द हटाउनु पर्दछ ।
---
```nepali
**कथन परिवर्तनको अभ्यास :**
१. "तिमीले कस्तो भएको छ ?"
- **परिवर्तित कथन :** तिमी कस्तो भएको छौ ?
२. "तिमीले गृहकार्य गरेको छु ।"
- **प्रश्नवाचक कथन :** तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?
३. "तिमीले कस्तो भएको छ ?"
- **परिवर्तित कथन :** तिमी कस्तो भएको छौ ?
४. "तिमीले गृहकार्य गरेको छु ।"
- **प्रश्नवाचक कथन :** तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?
---
```nepali
**कथन परिवर्तनको नमूना उत्तर (संक्षिप्त रूपमा) :**
१. बालकृष्ण समले भने- "ज्ञान विज्ञानको हात जोड्नु पर्दछ कर्ममा ।"
- **परिवर्तित कथन :** बालकृष्ण समले भने कि ज्ञान विज्ञानको हात कर्ममा जोड्नु पर्दछ ।
२. देवकोटाले भनेका छन् - "मानिस ठुलो दिलले हुन्छ जातले हुँदैन ।"
- **परिवर्तित कथन :** देवकोटाले भने कि मानिस ठुलो दिलले हुन्छ, जातले हुँदैन ।
३. गुरुले मलाई सोध्नुभयो- "तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?"
- **परिवर्तित कथन :** गुरुले मलाई सोध्नुभयो कि मले गृहकार्य गरेको छु ।
४. विदेशीहरूले भने-"नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।"
- **परिवर्तित कथन :** विदेशीहरूले भने कि नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।
---
```nepali
**कथन परिवर्तनको अन्य उदाहरणहरू :**
१. "तिमीले कस्तो भएको छ ?"
- **परिवर्तित कथन :** तिमी कस्तो भएको छौ ?
२. "तिमीले गृहकार्य गरेको छु ।"
- **प्रश्नवाचक कथन :** तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?
३. "तिमीले कस्तो भएको छ ?"
- **परिवर्तित कथन :** तिमी कस्तो भएको छौ ?
४. "तिमीले गृहकार्य गरेको छु ।"
- **प्रश्नवाचक कथन :** तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?
---
```nepali
**कथन परिवर्तनको नियमहरू :**
- प्रश्नवाचक कथनलाई सामान्य कथनमा परिवर्तन गर्दा प्रश्नवाचक चिन्ह (?) हटाउनु पर्दछ ।
- सामान्य कथनलाई प्रश्नवाचक कथनमा परिवर्तन गर्दा प्रश्नवाचक शब्द (त, न, ति, नु, आदि) थप्नु पर्दछ ।
---
```nepali
**कथन परिवर्तनको नमूना उत्तर (संक्षिप्त रूपमा) :**
१. बालकृष्ण समले भने- "ज्ञान विज्ञानको हात जोड्नु पर्दछ कर्ममा ।"
- **परिवर्तित कथन :** बालकृष्ण समले भने कि ज्ञान विज्ञानको हात कर्ममा जोड्नु पर्दछ ।
२. देवकोटाले भनेका छन् - "मानिस ठुलो दिलले हुन्छ जातले हुँदैन ।"
- **परिवर्तित कथन :** देवकोटाले भने कि मानिस ठुलो दिलले हुन्छ, जातले हुँदैन ।
३. गुरुले मलाई सोध्नुभयो- "तिमीले गृहकार्य गर्यौ त ?"
- **परिवर्तित कथन :** गुरुले मलाई सोध्नुभयो कि मले गृहकार्य गरेको छु ।
४. विदेशीहरूले भने-"नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।"
- **परिवर्तित कथन :** विदेशीहरूले भने कि नेपाल अत्यन्तै सुन्दर देश हो ।
---
```nepali
**कथन परिवर्तनको अन्य
Discussion
Loading…
More नेपाली (Nepali) questions
दिइएको अनुच्छेदमा रेखाङ्कन गरिएका शब्दहरूको अक्षर संरचना देखाई अक्षर सङ्ख्या लेख्नुहोस् : वातावरण प्रदूषणका कारण देखिएको <u नकारात्मक</u असरका विषयमा <u…NEB 20823दिइएको अनुच्छेदलाई शुद्ध गरी पुनर्लेखन गर्नुहोस् : जीवन सङ्घर्षमय र रमनीय पनि छ जीवन जिउने पद्धतिले पनि यसमा महत्त्वपूर्ण भुमिका खेलेको हुन्छ । सम्पत्ती,…NEB 20823कुनै एक प्रश्नको उत्तर दिनुहोस् : [2] (क) दिएको अनुच्छेदबाट एउटा पारिभाषिक शब्द र एउटा अनुकरणात्मक शब्द पहिचान गरी तिनलाई वाक्यमा प्रयोग गर्नुहोस् : हरेक…NEB 20822दिएको अनुच्छेदमा रेखाङ्कन गरिएका शब्दहरूको पदवर्ग पहिचान गरी लेख्नुहोस् : [3] जान्नेको सहयोग लिई उनले पुराना घडी तथा रेडियोका पाटपुर्जाबाट कम्प्युटर बनाएका…NEB 20823दिएको अनुच्छेदबाट दुईओटा तत्सम र दुईओटा आगन्तुक शब्द पहिचान गरी लेख्नुहोस् : [2] मानिसहरू ग्रामीण क्षेत्रबाट रोजगारीका लागि सहरतिर प्रवेश गर्छन् । चाहेजस्तो…NEB 20822कुनै एक प्रश्नको उत्तर दिनुहोस् : (क) दिइएको अनुच्छेदबाट तीनओटा उपसर्ग व्युत्पन्न र तीनओटा प्रत्यय व्युत्पन्न शब्द पहिचान गरी तिनको निर्माण प्रक्रिया…NEB 20823